Jak wygląda badanie neurologiczne

[Ewelina94]

Choroby neurologiczne są jednymi z trudniejszych w rozpoznaniu, bowiem wiele z nich charakteryzują podobne objawy.

 

 Badanie podstawowe neurologiczne musi składać się z :
⁕ wywiadu  
⁕ badania fizykalnego - badanie narządów ruchu, badanie czucia
 
Wywiad polega na zebraniu przez lekarza informacji na temat pacjenta.
Dane osobowe, przyczyny naszej wizyty, nasze najczęstsze objawy wskazujące na chrobę neurologiczną.
Lekarz także musi zebrać informacje dotyczące przeszłości chorobowej pacjenta oraz chorób występujących w rodzinie.
 
Pacjenta bada się w pozycji leżącej następnie siedzącej i stojącej, oceniając przy tym równowagę i kordynację ruchową.
 
Do każdego punktu naszego ciała docierają nerwy, istnieją różne rodzaje :
⁕ dośrodkowe przynoszące informacje do mózgu
⁕ ośrodkowe oraz autonomiczne których zadaniem jest kontrolowanie różnych procesów poza naszą świadomością
 
Neurolog bada czynności różnych nerwów oraz fragmentów mózgu obserwując zachowanie struktur położonych zewnętrznie tzn uczu, oczu, mięśni, języka, nóg, rąk itp.
Badanie można podzielić na obszary ciała. 
 
Badanie głowy rozpoczyna sie na ogólnych oględzinach, później sprawdzany jest:
Węch - utrata powonienia może świadczyć o groźnych procesach we wnętrzu czaszki, choć zwykle spowodowana jest przez katar.
 
Oczy - odruch na światło - lekarz świeci latarką w oko pacjenta, jedno potem drugie, powinny się zwęzić obie źrenice, mimo że świecono tylko w jedno oko. Dzięki temu badaniu można stwierdzić czy nerw wzrokowy i okoruchowy są zdrowe.
 
Odruch na akomodacje i konwergencje - źrenica powinna się zwęzić gdy patrzymy na palec, który neurolog przybliża do naszego nosa, bądź gdy przenosimy wzrok z obiektu odległego na bliski. Dzięki temu odruchowi można ocenić struktury mózgu i czynność nerwów. 
 
Błędnik - pacjent siada na leżance tak by jego głowa po przyjęciu pozycji leżącej zwisała poza leżanką. Obraca głowę w jedną stronę, szybko kładzie się na leżance z wyprostowaną szyją (lekarz przytrzymuje głowę) jeśli występuje oczopląs wraz z zawrotem głowy świadczy to o obwodowym zespole przedsionkowym (tzn uszkodzenie częsci ucha odpowiedzialnej za utrzymanie równowagi). Kiedy w krótkim czasie oczopląs nie znika oznacza to ośrodkowy zespół przedsionkowy (uszkodzenie fragmentu mózgu w płacie skroniowym).
 
Język - podczas badania język musimy wysunąć język, jeśli zbacza (lewo/prawo) na stronę zdrową oznacza że został uszkodzony fragment mózgu odpowiedzialny za nerw twarzowy. Jeśli w chorą oznacza że sam nerw twarzowy został uszkodzony. Obserwując mimikę twarzy neurolog orientuje się która strona jest zdrowa.
 
Mimika - Lekarz będzie starał się wywołać szczery uśmiech u pacjenta z niedowładem połowiczym mięśni twarzy, jeśli uśmiech nie jest zaburzony, to oznacza że uszkodzony został nerw twarzowy.
 
Odruchy kończyny górnej - używając małego młoteczka neurolog uderza w ścięgno mięśnia, impuls podąża po nerwie czuciowym do rdzenia kręgowego i wraca nerwem ruchowym powodując skórcz mięśnia. Dzięki znajomości mapy przebiegu nerwów lekarz może zlokalizować uszkodzenie. Ciekawe jest to, że zniszczenie pewnych obszarów mózgu lub rdzenia sprawia, że odruchy są silniejsze i łatwiej je wywołać.
 
Badanie ruchów dowolnych - pacjent proszony jest o wyciągnięcie ramion do przodu i zamknięcie oczu, wówczas żadne z ramion nie powinno opaść, jeśli jedna z kończyn opadnie oznacza to niedowład lub zaburzenia móżdżkowe.
 
Badanie czucia głębokiego - lekarz nakaże dotknąć pacjentowi palcem wskazującym do nosa, gdy to się uda przy otwartych oczach a przy zamkniętych nie , oznacza to zaburzenia czucia głębokiego.
  
Badanie kończyny dolnej - odruchy monosynaptyczne - proste - najbardziej popularny jest odruch kolanowy ( noga kopie po stuknięciu w wiązadło rzepkowe). To nie jedyny odruch jaki sprawdza neurolog. Każdy mięsień ma swój odpowiedni punkt w okolicy gdzie ścięgno łączy się z kością, którego uderzenie wywołuje odruch skurczowy, Odruchy można wzmocnić, jeśli odwróci się uwagę pacjenta (np nakazując mu głośno liczyć)
Brak odruchu można stwierdzić dopiero po wielokrotnym sprawdzeniu.
 
Odruch Babińskiego - po dotknięciu podeszwy stopy ostrym przedmiotem, stopa zgina się w dół, jeśli paluch nie podąży za resztą palców, a wygnie się do góry oznacza to, że droga przewodzenia nerwowego jest uszkodzona.
 
Odruch Rossolimo - doktor energicznie stuka palcami swojej dłoni w opuszki naszych palców stóp, jeśli palce zegną się odruchowo, objaw jest wówczas dodatni. Jest to jeden z pierwszych objawów stwardnienia rozsianego, jednak występuje często także u zdrowych osób. 

Odruch brzuszny – odruchy powierzchniowe, wywołane w trakcie badania neurologicznego i polegające na skurczu mięśnia prostego brzucha w odpowiedzi na drażnienie skóry brzucha od zewnątrz w kierunku linii pośrodkowej ciała. Osłabienie odruchów brzusznych jest elementem zespołu uszkodzenia drogi piramidowej i może występować w stwardnieniu rozsianym.

Badanie chodu - zaburzenia chodu mogą świadczyć o różnorakich zaburzeniach dotyczących zarówno OUN jak i nerwów kończyn.